| Mannenbolwerk / Boekblad | Hans Bousie*, 3-3-2008 |
Ook gelezen op Boekblad.nl? Lenny Vos heeft een proefschrift geschreven, getiteld: 'Uitzondering op de regel. De positie van vrouwelijke auteurs in het naoorlogse Nederlandse literaire veld'. Een dergelijke aankondiging heeft mijn onmiddellijke aandacht. Verschillen tussen mannen en vrouwen….ik blijf het een intrigerend onderwerp vinden. En met name intrigerend als er wetenschappers zijn die vertellen dat ze wel aanvoelen hoe de vork “blijkbaar” in de steel zit. Vos legt namelijk uit: Hoewel het aantal vrouwen in het literaire veld in aantal toeneemt, blijft het percentage door de jaren heen steken op een kwart van het totale aantal auteurs. Pas eind jaren negentig is 35 procent van de auteurs van het vrouwelijke geslacht. Vos: ‘Laat, gezien alle emancipatiebewegingen in de maatschappij. Daarbij heeft TNS NIPO onlangs nog een enquête gehouden waaruit bleek dat meer dan de helft van de mensen die voor hun hobby schrijven, van het vrouwelijke geslacht is. Blijkbaar is voor vrouwen de drempel hoger om hun werk te publiceren en er hun beroep van te maken.' Hoezo is dat blijkbaar zo? En over wat voor drempel hebben we het dan? De eerste regel van het artikel bevat een aanwijzing: “de literaire wereld was van oudsher een mannenbolwerk”. Hmmm, een bolwerk. Dat is iets wat je verdedigt toch? Dat veronderstelt een actie van de mannen die ervoor zorgen dat vrouwen niet aan de bak komen. Kijk ook maar naar het zinnetje…”laat gezien alle emancipatiebewegingen in de maatschappij”. Blijkbaar lopen emancipatie en schrijven in de ogen van de schrijver van dat zinnetje gelijk op. Nu zou het natuurlijk zo kunnen zijn dat er een machtig bolwerk is van mannen die er voor zorgen dat vrouwen niet aan de bak komen, maar zou er niet ook een andere oorzaak kunnen zijn? Immers gezien alle emancipatiebewegingen in de maatschappij had ik al lang verwacht dat mannen zouden bevallen. Maar nee hoor, ze doen het niet. Vrouwen bevallen en mannen niet, dat is nog steeds zo. Mijn favoriete fantasie over het verschil tussen mannen en vrouwen in dit opzicht is dat mannen meer bewijsdrang hebben. Mannen willen zich laten zien (zou zo maar een natuurlijk verschil tussen mannen en vrouwen kunnen zijn). Daarom hebben mannen spieren, daarom worden mannen topkok en topschaker. Dat hoeft niets met kwaliteiten te maken te hebben (maar ik sluit het evenmin uit), maar gewoon met ambitie. Als je die theorie nu loslaat op het hier aangehaald onderzoek dan zou het verschil in participatie simpelweg te wijten zijn aan het feit dat mannen er meer voor over hebben om de publiciteit te halen. Natuurlijk een veel minder politiek correcte opvatting. Wie weet wie er gelijk heeft, mag het zeggen.